Mënyra të mbrojtjes
- Prezervativët mbrojnë nga HIV dhe ulin rrezikun e marrjes së IST-ve të tjera. Përdorni një prezervativ kur kryeni seksvaginal ose seks anal.
Shmangni të merrni gjak dhe spermë në gojën tuaj (ose t’i gëlltisni ato) gjatë seksit oral; më pas rreziku i marrjes së HIV bëhet shumë i ulët. - Përdorni vetëm materialin tuaj të injeksionit ose material të ri.
- Më shumë se 99% e të gjitha foshnjave të nënave me HIV janë lindur pa HIV, nëse nëna merr ilaçe gjatë shtatzënisë.
Nëse keni HIV dhe ju nuk mjekuar, ju mund të infektoni njerëz të tjerë, edhe nëse ju nuk keni asnjë simptomë ende.
Nëse ju jeni ekspozuar ndaj HIV, ju mund të merrni një ilaç të quajtur “PPE”. Merrni ilaçin sa më shpejt që të jetë e mundur (jo më shumë se 3 ditë pas kontaktit të pa mbrojtur). Sa më shpejt ju të filloni ta merrni atë pas kontaktit të pa mbrojtur, aq më e lartë mundësia për të mos u infektuar. Pyesni një mjek për ndihmë.
Nëse merrni ilaçet e HIV tuajat siç duhet çdo ditë, sasia e HIV në gjakun tuaj (ngarkesa virale) zvogëlohet. Pas disa muajsh shpesh mund të mos zbulohet më, megjithëse virusi është ende në trupin tuaj. Atëherë pothuajse nuk ka asnjë rrezik që ju do të infektoni dikë tjetër.
Nën kushte të caktuara, është e mundur për ju të kryeni seks pa një prezervativ me partnerin tuaj të qëndrueshëm (marrëdhënie e qëndrueshme) i cili nuk ka HIV:
- Nëse ju merrni ilaçet tuaja siç duhet çdo ditë dhe
- Nëse, për të paktën 6 muaj, ngarkesa juaj virale nuk mund të zbulohet më dhe
- Nëse ngarkesa juaj virale është kontrolluar në më pak se 6 muaj më parë dhe
- Nëse ju nuk keni ndonjë IST tjetër dhe membrana mukoze e gojës tuaj, anusi, penisi ose vagina nuk është e dëmtuar.
Flisni me një mjek dhe me partnerin tuaj nëse ju doni të kryeni seks pa një prezervativ.
Nëse dëshironi të mbroheni me PEP
- Shkoni shpejt tek një mjeke ose tek një mjek.
- Pas kësaj merrni medikamentin sa më shpejt që të jetë e mundur (jo më vonë se tre ditë pas marrëdhëniesseksuale).
- Merrni medikamentin katër javë rresht.
Në rast se ju nuk keni HIV dhe keni marrëdhënie seksuale me persona pa prezervativë, të cilët ka mundësi të jenë HIV pozitiv, për mbrojtjen tuaj ju mund të merrni rregullisht hapa. Ky parandalim nëpërmjet medikamenteve quhet PrEP. Ky medikament pengon virusin, që ai të shumohet në trupin tuaj.
Konsultohuni me një mjeke të specializuar për HIV ose me një mjek të specializuar për HIV, nëse dëshironi t´a përdorni këtë medikament. Shpenzimet do të mbulohen nga Kasa Shëndetësore Shtetërore (GKV).
Modalități de protecție
- Prezervativeleprotejează împotriva HIV și pot reduce riscul de infecție cu alte ITS. Folosiți prezervativul atunci când faceți sex vaginal sau sex anal.
Evitați contactul cu sângele și cu sperma în gură (sau înghițirea) în timpul sexului oral; astfel, riscul de infectare cu HIV devine foarte scăzut. - Utilizați doar propriile materiale pentru injecții sau utilizați exclusiv materiale noi.
- Peste 99% dintre copiii născuți din mame seropozitive se nasc fără HIV, dacă mama ia medicamentele în timpul sarcinii.
Dacă aveți HIV și nu vă tratați, puteți infecta alte persoane, chiar dacă nu aveți încă simptome.
Dacă ați fost expus(ă) la HIV, puteți lua un medicament numit „PEP”. Luați medicamentul imediat ce este posibil (în maxim 3 zile de la contactul neprotejat). Cu cât luați medicamentul mai rapid după contactul neprotejat, cu atât cresc șansele să nu fiți infectat(ă). Adresați-vă unui medic pentru ajutor.
Dacă vă luați corect medicamentele pentru HIV în fiecare zi, cantitatea de HIV din sânge (încărcătura virală) scade. După câteva luni, virusul nu mai poate fi detectat, chiar dacă nu a dispărut din corp. În acest moment, aproape că nu mai există riscuri să infectați o altă persoană.
Puteţi avea contacte sexuale şi fără prezervativ, cu un partener stabil (relație stabilă), care nu este seropozitiv, în condiţiile de mai jos:
- dacă vă luați corect medicamentele în fiecare zi, și
- dacă, timp de cel puțin 6 luni, încărcătura virală nu mai poate fi detectată;, și
- dacă încărcătura virală a fost verificată cu mai puțin de 6 luni înainte, și
- dacă nu aveți alte infecţii ITS, iar membrana mucoasă din gură, anus, penis sau vagin nu prezintă anomalii.
Consultaţi un medic și vorbiţi cu partenerul, dacă doriți să aveți contacte sexuale fără prezervativ.
Dacă vreţi să vă protejaţi cu ajutorul PEP
- Mergeţi imediat la un medic.
- Luaţi medicamentul cât se poate de repede (nu mai târziu de trei zile de la contactul sexual).
- Luaţi medicamentul timp de patru săptămâni.
Dacă nu sunteţi infectat cu HIV şi, fără a folosi prezervativul, vreţi să aveţi contact sexual cu alte persoane care s-ar putea să fie HIV-pozitive, puteţi lua periodic aceste pastile. Această medicaţie preventivă se numeşte PrEP. Medicamentul împiedică virusul să se înmulţească în corp.
Dacă vreţi să luaţi acest medicament, consultaţi un medic specialist în domeniul HIV. Cheltuielile sunt suportate de casa de asigurări de sănătate (GKV).