Спешна контрацепция
При употребата на контрацептиви могат да се допуснат грешки. Понякога забравяте да използвате контрацепция. В този случай „спешното хапче“ или „спешната спирала“ могат да бъдат вариант за предпазване от нежелана бременност.
„Спешното хапче“ е хормонална таблетка, която се приема еднократно. Тя може да отложи овулацията и по този начин да предотврати оплождането на яйцеклетката. За целта то трябва да се приеме след незащитен полов акт или след неуспешна контрацепция, за предпочитане в същия или на следващия ден.
„Спешното хапче“ може да бъде закупено в аптеките без лекарско предписание. Там се предлагат и консултации. През нощта и през почивните дни можете да се обърнете към дежурна аптека или към амбулаторията на най-близката болница.
Допълнителна важна информация
- „Спешното хапче“ трябва да се вземе възможно най-скоро след незащитен полов акт, за предпочитане в рамките на 12 часа. Колкото повече време минава, толкова по-голям е рискът от забременяване. След петия ден от незащитен полов акт вече е твърде късно за „спешно хапче“.
- Ако менструацията (месечното кървене) ви дойде навреме и е с нормална интензивност, това е знак, че не сте бременна. В случай че не сте сигурна, най-добре е да си направите тест за бременност.
- Ако вече сте бременна, „спешното хапче“ няма да прекъсне бременността. Не се очаква то да увреди ембриона.
- Някои лекарства могат да ограничат ефекта на „спешното хапче“. Ако редовно приемате или наскоро сте взимали медикаменти, обсъдете това с фармацевта или с лекар.
- Възможно е „спешното хапче“ да не подейства толкова добре, ако сте с голямо наднормено тегло.
- Някои жени получават главоболие, гадене и болки в корема от „спешното хапче“. Могат да се появят и интерменструално кървене, чувствителност на гърдите и повръщане. Някои жени се чувстват замаяни или отпаднали след прием на хапчето, затова не трябва да шофират.
Разходи „Спешно хапче“
„Спешното хапче“ струва между 16 и 30 евро (или малко повече).
За младите жени със задължителна здравна осигуровка, разходите за „спешното хапче“ могат да бъдат поети до 22-рата им година, ако преди това са взели рецепта.
В някои градове разходите за контрацептиви се поемат, ако жената има нисък доход.
„Спешната спирала“ е медна спирала, която се поставя в матката. Тя може да се използва като „спешна контрацепция“, ако са минали повече от пет дни от неуспешна контрацепцията и искате да започнете да използвате медната спирала незабавно.
Ако оплождането вече е настъпило след неуспешен опит за контрацепция, спиралата може да попречи на оплоденатаяйцеклетка да се вгнезди в матката. Веднага след като яйцеклетката се вгнезди, вие сте бременна и тогава вече е късно за „спешна спирала“.
Вътршно маточната спирала може да бъде поставена само от лекар. Винаги ще бъдете предварително прегледана, за да се провери дали вече сте бременна.
Разходи „Спешна спирала“
В зависимост от модела „спешната спирала“ струва между 120 и 300 евро. Цената включва консултация, преглед и поставяне на вътрешно маточната спирала. Препоръчителните редовни медицински прегледи също струват от 20 до 50 евро.
За младите жени със задължителна здравна осигуровка, разходите за спиралата могат да бъдат изцяло или частично поети до 22-рата им година, ако преди това са взели рецепта.
В някои градове разходите за контрацептиви се поемат, ако жената има нисък доход.
Kontracepsioni emergjent
Gjatë kontracepsionit mund të ndodhin gabime. Ndonjëherë harrojmë të përdorim kontracepsionin. Në këtë rast emergjence, “pilula e emergjencës” ose “spiralja e emergjencës” mund të jetë një opsion për të shmangur shtatzëninë e padëshiruar.
„Pilula e emergjencës“ është një tabletë hormonale, e cila merret një herë. Ajo mund të vonojë ovulimin (ovulacion) dhe në këtë mënyrë të parandalojë fekondimin e vezës. Për këtë qëllim ajo duhet të merret pas kryerjes së marrëdhënieve seksuale të pambrojtura ose pas një dështimi kontraceptiv, idealisht në të njëjtën ditë ose të nesërmen.
„Pilula e emergjencës“ mund të blihet në farmaci pa recetë. Aty ofrohen edhe konsultime. Natën dhe gjatë fundjavës mund të shkoni në shërbimin e urgjencës së farmacisë ose në klinikën ambulatore të spitalit më të afërt.
Informacione të tjera të rëndësishme
- „Pilula e emergjencës“ duhet të merret sa më shpejt që të jetë e mundur pas marrëdhëniesseksuale të pambrojtur, mundësisht brenda 12 orëve. Sa më shumë kohë të kalojë, aq më i madh është rreziku që të ndodhë shtatzënia. Pesë ditë pas marrëdhënies seksuale të pambrojtur, është tepër vonë për “pilulën e emergjencës”.
- Nëse menstruacionet (gjakderdhja menstruale) ndodhin afërsisht në ditën e pritshme dhe me intensitet normal, kjo është një shenjë që nuk jeni shtatzënë. Nëse nuk jeni të sigurt, është më mirë të bëni një test shtatzënie.
- Nëse tashmë jeni shtatzënë, “pilula e emergjencës” nuk do ta ndërpresë këtë shtatzëni. Nuk mendohet se “pilula e emergjencës” mund të shkaktojë ndonjë dëmtim të embrionit.
- Disa medikamente mund të kufizojnë efektin e “pilulës së emergjencës”. Nëse merrni rregullisht medikamente ose i keni marrë ato së fundmi, konsultohuni në lidhje me këtë në farmaci ose me një mjeke ose mjek.
- Në rast mbipeshe të tepruar, “pilula e emergjencës” mund të mos funksionojë mirë.
- Tek disa gra shkaktohen dhimbje koke, të përziera dhe dhimbje barku nga “pilula e emergjencës”. Mund të ndodhin edhe gjakderdhje ndërmenstruale, ndjeshmëri të gjirit dhe të vjella. Disa gra ndjejnë marrje mendsh ose trullosje pas marrjes së saj, dhe si pasojë e kësaj ato nuk duhet të ngasin makinën.
Kostot „Pilula e emergjencës“
„Pilula e emergjencës“ kushton nga 16 deri në 30 euro (ose pak më shumë).
Për gratë me sigurim shëndetësor ligjor, kostot e “pilulës së emergjencës” mbulohen deri në ditëlindjen e tyre të 22-të, nëse ato kanë marrë një recetë nga mjeku, para blerjes së saj.
Në disa qytete, kostot e kontraceptivëve mbulohen nëse një grua ka pak para.
„Spiralja e emergjencës“ është një spirale bakri, e cila vendoset në mitër. Atë ju mund ta përdorni si “kontracepsion emergjent” nëse kanë kaluar pak më shumë se pesë ditë nga dështimi i kontraceptivëve dhe që në këto momente dëshironi të përdorni spiralen e bakrit si mënyrë kontracepsioni.
Nëse, pas dështimit të kontraceptivëve, fekondimi tashmë ka ndodhur, spiralja mund të parandalojë implantimin e kësaj veze të fekonduar në mitër. Sapo veza të jetë implantuar, ju jeni shtatzënë dhe më pas është tepër vonë për “spiralen e emergjencës”.
„Spiralja e emergjencës“ mund të vendoset vetëm nga një mjeke ose mjek. Në çdo rast, do të kontrollohet paraprakisht nëse jeni tashmë shtatzënë.
Kostot „Spiralja e emergjencës“
„Spiralja e emergjencës“ kushton në varësi të modelit, nga 120 deri në 300 euro. Çmimi mbulon konsultimin, kontrollin dhe vendosjen e spirales. Krahas kësaj, kontrolli i rregullt mjekësor i rekomanduar kushton 20 deri në 50 euro.
Nëse vajzat e reja janë të siguruara tek një agjensi e sigurimit shëndetësor ligjor, kostot e spirales mund të mbulohen plotësisht ose pjesërisht deri në ditëlindjen e tyre të 22-të. Pyesni në lidhje me këtë mjeken ose mjekun tuaj.
Në disa qytete, kostot e kontraceptivëve mbulohen nëse një grua ka pak para.